بەڵگەنامە

مەبەست لێی ڕێککەوتنی میراتگران یان بەشێکیانە لەسەر دەرهێنانی هەندێکیان لە میرات یان لەسەر گواستنەوەی مافیان لە بەرامبەر قەرەبوویەکی دیارکراو لە میرات. یان قەرەبوویەکی تر یان مولکێک بەناوی چەند کەسێک بێت و یەکێکیان یان زیاتر لێی دەربچێت و واز لە پشکی خۆی بێنێت، مامەڵەی لێدەرچوون (تخارج) دەکات بە پێی بەڵگەنامەی لێدەرچوون (حجة التخارج) کە لە دادگای تایبەتمەند دەرچووبێت.
مافی بانانە، گرێبەستێکە لە سەر مولکێک لە نێوان خاوەن مولک و بە کرێگری بانانە، بە گرێبەستی بە کرێدانی دریژخایەن ناودەبرێت، بە پێی ناوەڕۆکەکەی خاوەن مولک مافی بیناکردن و بەکارهێنان دەدات بە کرێگر بە پێی ئەو مەرجانەی لە گرێبەستەکەدا لەسەری ڕێک کەوتوون.
بریتییە لە تۆمارکردنى گرێبەستێک لە نێوان فرۆشیار و کڕیار، بەڵام کڕیار کەسى واتاییە (شخص معنوي)، بە پێى یاسا ئەم کەسایەتییە پێدراوە وەکو (کۆمپانیا و کۆمەڵە و ڕێکخراوەکان) کە بە پێی چەند مەرجێک و ڕەزامەندی لایەنەکانی پەیوەندار تۆمارکردنەکە ئەنجام دەدرێت.
سەرجەم ئەو بەڵگەنامانەی کە لە ناوەوەی هەرێم دەردەچن و بە مەبەستی بەکارهێنانیان دەبردرێنە دەرەوەی هەرێمی کوردستان، لە لایەن وەزارەتی داد ڕاستاندن و پەسەندکردنیان بۆ دەکرێت.
گواستنەوەی خاوەندارێتی بریکاری ئارد یان خۆراک لە کەسێکەوە بۆ کەسێکی تر بە ڕەزامەندی هەردوو لایەن، یان لە کاتی کۆچی دوایی (وەفاتی) کەسی بریکار بۆ هاوسەرەکەی، بۆ یەکێک لە منداڵەکانی یاخود هەر کەسێکی تر بە ڕەزامەندی هەموو میراتگرەکانی.